Eski İstanbul Ticaret Odası Başkanı Murat Yalçıntaş’ ın “Bende Kalmasın” adlı seyahat notlarını paylaştığı 225 sayfalık kitabını okuma fırsatı buldum. Arkadaşlarının tavsiyesi üzerine son yıllarda seyahatlarını kendisi için not tutan Murat Yalçıntaş, bu notları “bende kalmasın” diyerek kitaba dökmüş. Notlarını paylaşırken rakamsal veriler kullanmamış ancak, herkesin veremeyeceği çok değerli bilgileri de kitabında paylaşmış. Şahsen, kitabı anlattığı mekanlardan olsa gerek çok hızlı okudum. Yurtiçi-Yurtdışı 18 mekanın anlatıldığı kitap Somali ile başlıyor.
Somali’ ye yıllar önce başlatılan seferberliği hepiniz hatırlarsınız. İşadamları, bürokratlar ve bazı sanatçılar ile Somali’ ye yardıma gidilmişti. İngiltere’ den Somali’ ye gelenlerin zırhlı araçlarla ülkedeki son durumu izleyip dışarıya Somali tehlikelidir imajı vermesine rağmen Türkiye’ den gelenlerin aileleri ile halkın içine karışmalarını Somali Dışişleri Bakanı “Siz bizim yanımızda olduğunuzu gösterdiniz.” diyerek özetlemiş. Bunlar, hem ülkeler hem insani boyutta Türkiye’ yi her zaman başka ülkelerden ayıran konuma getiriyor. Ayrıca, kitaptaki fotoğrafları görmeniz lazım. Somali gerçekten çok kötü durumdaymış o dönem bunu gördüm.
Kitabın ikinci hikayesi Sinop’ da Taşköprü sarımsağı ile alakalı, sarımsak mevcut Çin Sarımsaklarına göre daha dayanaklı, kansere etkili bunuda bölgedeki selenyum madenine bağlıyorlarmış. Ancak, onlarda Çin Sarımsağı karşısında mücadele veriyor. Çin dünyadaki sarımsağın %90′ ını taşköprü %4 ünü üretiyormuş. Ancak taşköprünün sarımsak fiyatları 3 e 8 oranında Çin’ de kine göre pahalı. Bazı üreticiler Çin Sarımsağı ekmeye başlamış ve bunun taşköprü sarımsağının etkilemesinden korkuluyormuş. Sinop, bilgileri de okunması gereken çok kritik bilgiler içeriyor.
Erzincan ve kitaptaki diğer bazı illerimizi bölgelerde İTO’ nun açıp bir şehidimizin adını verdiği okullar sayesinden gezip kitabında yer vermiş.
Mısır anılarını okurken bugünlerde Mursi’ ye yapılan darbe sebebiyle yaşanan iç karışıklılığı hakkında güzel yorumlar elde etmiş oldum. Mubarak’ a karşı halkın ayaklanması ve birşeyleri değiştirmesini oradaki bir yetkili “Çok fazla birşey değişmedi. Eskiden de asker vardı, şimdi de asker var. Yalnız insanlar hak aramayı öğrendiler. Şimdi en ufak olumsuzlukta gösteri ya da grev yapıyorlar. En son bu yolla Mısır havayolları genel müdürünü istifa ettirdiler.” Bu görüşler bugünkü olayları çok iyi açıklıyor. Birde Mısır’ da Erdoğan sevgisi ve türk dizilerine-oyunucularına olan hayranlık had safhada.
Fas anılarında yine bir Türkiye hayranlığı ve ülke hakkında tarihi bilgiler okumaya değer. Keza Libya’ da çok farklı değil ama Murat Yalçıntaş’ ın uluslararası ilişkilerin çok acımasız olduğunu Kaddafi örneği ile hatırlatması Libya anılarını da farklı kılmış.
Kitabın en değerli bilgileri içerdiği ülkelerden birisi ise Hindsitan: Dini, tarihi, iş dünyasından, bollywooddan, Gandhi’ den mükemmel bilgiler var. Sefertası taşımacılığının yıllardır okuma bilmeyen kişiler tarafından nasıl hatasız bir şekilde gerçekleştirildiği, Halkın yaşadığı fakirliği gözler önüne seren bilgiler beni çok etkiledi.
Kitap bütün ülkeleri anlatırken o ülkeler ile olan ticari ve sanayi ilişkilerimizi değerlendiriyor, işadamlarımız ve yatırımcılarımız için güzel bilgiler sunuyor. Fransa’ da ki anılar ise Ermeni Soykırımı tasarısının geçeceği meclisdeki görüşmelerden kritik bilgiler sunuyor. Hollanda ise cumhurbaşkanıyla beraber yapılan ziyaretin anılarını içeriyor. Buralarda yapılacak ikili sohbetlerde nasıl kritik bilgiler olacağını varın siz düşünün. Kitabı zaten, diğer seyahat kitaplarından ayıran şey bu olsa gerek. Malezya’ nın inanılmaz bir ülke olduğunu birde Murat Yalçıntaş’ tan okudum. Eğer ilerde imkanım olursa en çok gitmek istediğim ülkelerin başında geliyor. Singapur’ un gelişmişliği ve Kuzey ülkelerinden Finlandiya’ nın sadeliği, İsveç’ in bilinmeyenleri yine bu kitapta. Kuzey ülkelerinden İsveç ve Finlandiya gezisi, İTO nun Teknopark projesinde yer alması için AR-GE ve Elektronik firmaları ile görüşmeler için yapılmış. Orada’ da çok az bilinen kuzey ülkelerinin ar-ge yatırımlarının altı çizilmiş. Kanadalı işadamlarının vize konusunda sıkıntı çekmemesi ve Türk işadamlarının neredeyse her gidecekleri ülkeye vize alma ile uğraşmaları konusunda ki rahatsızlığı Forum İstanbul 2013 etkinliğinde Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan’ dan dinlemiştim. Bunu Kanada’ da Murat Yalçıntaş dile getiriyor ve bu konuda muzdarip Afrikalı ülkelerin destek çıkması ile alkış alıyor.
Kitabı herkesin okumasını tavsiye ediyorum. Çok keyif alarak okudum. Düşün Taşın Derneği olarak Eylül 10′ a kadar okumamız gereken 10 kitap var. İkinci kitabım Murat Yalçıntaş – Bende Kalmasın idi.